Kiedy można obniżyć korektę?

Zgodnie z zapisami „Taryfikatora” wskaźniki procentowe korekty mogą ulec obniżeniu (maksymalnie o połowę), o ile zaistnieją okoliczności za tym przemawiające. Trzeba też pamiętać, że w przypadku gdy wskaźnik korekty określono za pomocą przedziału (np. 5 – 25 %) wówczas nie jest możliwe jego obniżenie, ponieważ najmniejszą możliwą jego wartość stanowi dolna granica przedziału.

Zapis ten nie precyzuje jednak, jakie „okoliczności” umożliwiają obniżenie wskaźnika korekty. Trudno do tych „okoliczności” zakwalifikować poziomy korekt, które w analogicznych przypadkach zostały zaproponowane w raportach z przeprowadzonych audytów Komisji Europejskiej. Główna odpowiedzialność za podejmowane decyzje w sprawie obniżenia korekt spoczywa więc na instytucjach wymierzających korekty (przeważnie instytucjach zarządzających).

Ze względu na nieprzejrzyste zasady umożliwiające obniżanie korekt, poszczególne instytucje zarządzające regionalnymi programami operacyjnymi (IZ RPO) nie mają spójnego podejścia do tej kwestii. Część stara się unikać obniżania korekt lub robi to bardzo rzadko. Spośród tych, które obniżają, większość nie określiła precyzyjnych zasad i stosują wprost zapisy „Taryfikatora”, nieliczne natomiast stworzyły dokumenty regulujące zasady obniżania korekt (zobacz dokument). Zauważyć jednak  można, że instytucje zarządzające niechętnie korzystają z tej możliwości, co w głównej mierze może wynikać z obawy przed ewentualnymi negatywnymi konsekwencjami dla programu operacyjnego.

Te „ewentualne konsekwencje” to tzw. próg istotności – jeżeli nieprawidłowości stwierdzone podczas kontroli przez Instytucję Audytową przekroczą 2% wydatków certyfikowanych do KE w danym roku, wówczas Instytucja Audytowa zobowiązana jest wydać negatywną opinię o funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli. Może to skutkować wstrzymaniem płatności przez Komisję Europejską dla danego programu, a więc konsekwencje będą ponosić wszyscy beneficjenci.

O ile okoliczności umożliwiające obniżenie korekty są niejasne, to przypadki, w których obniżenie jest niemożliwe zostały bardziej precyzyjnie określone. Są to m.in. przypadki, w których:

• taryfikator przewiduje, że dane naruszenie powinno być sankcjonowane korektą 100%,
• jako najkorzystniejszą wybrano ofertę podlegającą odrzuceniu,
• dokonano zmian dokumentacji przetargowej bez wymaganej zmiany ogłoszenia,
• w treści ogłoszenia oraz SIWZ nie zawarto pełnej informacji o warunkach udziału w postępowaniu i kryteriach oceny ofert,
• wybór oferty nastąpił na podstawie innych kryteriów oceny ofert, niż określone w SIWZ.

Zasadne wydaje się więc, aby Ministerstwo Rozwoju Regionalnego – autor „Taryfikatora” – doprecyzowało zapisy dotyczące możliwości obniżania korekt finansowych, dzięki czemu wszystkie instytucje zarządzające będą stosować te same zasady. Ponadto przejrzyste zasady znane również Instytucji Audytowej zminimalizują ryzyko przekroczenia progu istotności.